JavaScript to jedno z najczęściej wybieranych rozwiązań przy tworzeniu stron internetowych. Jednak jego wpływ na SEO może budzić pewne wątpliwości. Czym zatem jest JavaScript? Jakie znaczenie ma dla pozycjonowania stron? Jak ocenić jego jakość i skutecznie wdrożyć go na stronie? Przekonaj się!
Co to jest JavaScript?
JavaScript (w skrócie JS) to język programowania, który odgrywa fundamentalną rolę w tworzeniu nowoczesnych stron internetowych. Jest podstawą zaawansowanych rozwiązań webowych i umożliwia tworzenie interaktywnych elementów. Dzięki JS można obsługiwać animacje, zdarzenia, dynamiczne zarządzanie treścią oraz wyświetlanie danych w czasie rzeczywistym.
W kontekście tworzenia stron internetowych, JavaScript jest ściśle związany z HTML-em. HTML (HyperText Markup Language) to język znaczników używany do strukturyzowania i organizowania treści na stronie. JavaScript natomiast odpowiada za interaktywność i dynamiczne zmiany zawartości.
Można to porównać do szkieletu (HTML), który definiuje podstawową strukturę i zawartość strony, podczas gdy JavaScript „ożywia” ten szkielet, umożliwiając interakcje z użytkownikiem oraz zmiany w treści bez konieczności odświeżania strony.
JavaScript jest również wykorzystywany w tworzeniu aplikacji mobilnych (przy użyciu narzędzi takich jak React Native), aplikacji serwerowych (Node.js) oraz gier i systemów do wizualizacji danych. Dzięki swojej elastyczności i wszechstronności, JavaScript jest uznawany za jeden z najbardziej uniwersalnych języków programowania w branży IT.
Jak JavaScript wpływa na SEO?
Relacja między JavaScript a SEO nie jest jednoznaczna. Wysokie pozycje w wynikach wyszukiwania mogą osiągać zarówno strony oparte na JavaScript, jak i te, które z niego nie korzystają – wszystko zależy od stosowania odpowiednich praktyk SEO.
Wiele istotnych funkcji na stronach internetowych, takich jak formularze z walidacją po stronie klienta czy interaktywne galerie, nie może być wdrożonych bez JavaScriptu. Dlatego wiele stron internetowych nie może po prostu zrezygnować z jego stosowania, aby uniknąć potencjalnych problemów.
Zamiast zastanawiać się, czy JavaScript jest odpowiedni dla stron walczących o topowe pozycje, warto skupić się na konkretnych aspektach wpływu JS na SEO. JavaScript może zarówno wspierać, jak i utrudniać pozycjonowanie, w zależności od sposobu jego implementacji.
Pozytywne i negatywne aspekty JS dla SEO
Relacja między JavaScript a SEO jest złożona. Oto niektóre pozytywne aspekty:
- Poprawa interaktywności i zaangażowania użytkownika – JavaScript umożliwia tworzenie interaktywnych elementów, które mogą znacząco zwiększyć zaangażowanie użytkowników i zachęcić ich do dłuższego przebywania na stronie.
- Personalizacja – Dzięki JavaScript strony internetowe mogą dostosowywać treść i interfejs do preferencji użytkowników. Może to obejmować wyświetlanie spersonalizowanych rekomendacji produktów czy dynamiczne modyfikowanie treści w zależności od zachowań odwiedzającego.
- Dynamiczne ładowanie treści – JavaScript pozwala na ładowanie nowych treści bez konieczności przeładowywania całej strony, co jest kluczowe dla poprawy szybkości i płynności działania. Takie podejście, znane jako AJAX, jest wykorzystywane w aplikacjach jednostronicowych (SPA), które oferują szybkie i płynne przejścia między treściami.
- Optymalizacja formularzy – Automatyczne wypełnianie formularzy, dynamiczne sugestie i natychmiastowa walidacja danych to funkcje możliwe dzięki JavaScript. Znacząco poprawiają one doświadczenie użytkownika podczas interakcji z formularzami na stronie (np. w sklepach internetowych).
- Stale poprawiająca się kompatybilność – Inicjatywy podjęte przez Google i Bing w 2019 roku poprawiły sposób, w jaki wyszukiwarki traktują strony oparte na JavaScript. Przeglądarka Google Chrome stała się lepiej zintegrowana z Google, a przeglądarka Microsoft Edge z rozwiązaniem od Binga.
JavaScript potrafi też mieć negatywny wpływ na pozycjonowanie i działanie strony:
- Wyzwania związane z renderowaniem – Mimo licznych usprawnień, strony oparte na JavaScript wciąż mogą napotykać przeszkody. Nie wszystkie elementy JavaScript są łatwo renderowane przez wyszukiwarki, co utrudnia właściwe indeksowanie oraz interpretację treści strony.
- Wolny crawling – Analiza przeprowadzona przez zewnętrzne serwisy wskazuje, że Google potrzebuje nawet dziewięć razy więcej czasu, aby dokonać crawlingu stron opartych na JavaScript w porównaniu do prostych stron HTML.
- Potencjalnie negatywny wpływ na Core Web Vitals – Nieodpowiednio wdrożony kod JavaScript może źle wpłynąć na podstawowe wskaźniki internetowe. Przykładowo JS, ze względu na konieczność pobierania i wykonywania skryptów przed wyświetleniem treści, może znacząco opóźniać moment pojawienia się największego elementu zawartości na stronie, co jest związane z wartością LCP (Largest Contentful Paint).
- Niektóre interakcje mogą być problematyczne – Google często ma problemy z bardzo interaktywnymi stronami opartymi na JavaScript. Pamiętaj, że wyszukiwarka nie jest w stanie klikać przycisków i nie wchodzi z witryną w takie same interakcje, jak robią to użytkownicy. Chociaż istnieją obejścia, takie jak użycie podstawowego kodu HTML, wymagają one dodatkowej pracy i nie zawsze mogą być skuteczne.
- Problemy z ładowaniem i synchronizacją – JavaScript może spowalniać ładowanie się stron i stwarzać problemy z synchronizacją wersji strony w pamięci podręcznej wyszukiwarki. Długie czasy ładowania negatywnie wpływają na doświadczenie użytkownika i pozycjonowanie strony.
Jak przeprowadzić audyt strony internetowej pod kątem JavaScript SEO?
Audyt JavaScript SEO polega na ustaleniu:
- w jaki sposób JavaScript został zaimplementowany na stronie;
- jak wpływa na SEO;
- metody optymalizacji jego działania.
Taką analizę można przeprowadzić w kilku etapach:
- Wyłącz JavaScript – W pierwszej kolejności należy wyłączyć skrypty JavaScript, aby ustalić, w jakim zakresie funkcje strony są zależne od JS. Skorzystaj ze specjalnych narzędzi jak What Would JavaScript Do lub Chrome Web Developer. Przydatne narzędzia omówiono w kolejnej sekcji artykułu.
- Zoptymalizuj kwestie związane z pamięcią podręczną – Pamięć podręczna to proces, który wspomaga efektywne ładowanie treści stron internetowych. Gdy adres URL jest odwiedzany po raz pierwszy, wszystkie elementy niezbędne do wyświetlenia są zapisywane w różnych miejscach, jak pamięć przeglądarki lub serwer. Dzięki temu, przy kolejnych wizytach, strona nie musi być ponownie od początku kompletowana, lecz szybko ładuje się, korzystając z zapisanej wcześniej wersji.
Po aktualizacji pliku JavaScript nie ma potrzeby korzystania z wersji zapisanej w pamięci podręcznej. Google również używa dość agresywnego buforowania, więc szczególnie warto dopilnować tego, aby zawsze renderowana była najbardziej aktualna wersja witryny.
Możesz to zrobić na następujące sposoby:
- Wymuszanie odświeżenia pamięci podręcznej – Dzięki tej metodzie aktualizacja zawartości strony w przeglądarce będzie zachodzić bez konieczności ręcznego czyszczenia pamięci podręcznej.
- Zmiana nazwy pliku – Jednym ze sposobów uniknięcia problemów z buforowaniem jest zmiana nazwy pliku JavaScript po każdej aktualizacji. Można to zrobić, dodając do nazwy pliku wersję lub unikatowy kod. To sygnalizuje przeglądarkom nowy wariant, który powinny pobrać.
- Metadane pamięci podręcznej – Ustaw datę wygaśnięcia metadanych pliku, aby kontrolować, jak długo będzie przechowywany w pamięci podręcznej. W ten sposób informuje się przeglądarkę, kiedy powinna sprawdzić, czy dostępna jest nowsza wersja pliku.
W skrócie, oceniając relacje między JavaScript a SEO, powinieneś upewnić się, że systemy buforowania nie utrudniają indeksowania najświeższych treści przez wyszukiwarki.
- Oceń wpływ JavaScript na wydajność – Podczas analizy zwróć uwagę na następujące kwestie i metody optymalizacji:
- Czas przetwarzania – długie czasy ładowania i skryptowania mogą być spowodowane zbyt wielką ilością lub niewydajnymi skryptami JavaScript. W ramach optymalizacji wykorzystaj takie techniki jak lazy loading dla mediów i innych cięższych zasobów.
- Kompresja – Sprawdź, czy serwer wykorzystuje takie formaty jak gzip lub Brotli do kompresji plików JavaScript, CSS i obrazów.
- Wykorzystanie – Narzędzia deweloperskie w przeglądarkach pozwalają sprawdzić, która część kodu JavaScript jest faktycznie wykonywana podczas odwiedzin na stronie. Usunięcie lub optymalizacja niewykorzystanego kodu może znacząco przyspieszyć czas ładowania.
- Minifikacja – Proces minifikacji polega na usuwaniu wszystkich niepotrzebnych zapisów z kodu JavaScript bez zmiany jego funkcjonalności. Obejmuje to białe znaki, komentarze oraz uproszczenie nazw zmiennych.
- Bundling – Łączenie wielu plików JavaScript w jeden pakiet (lub kilka większych pakietów) redukuje liczbę żądań HTTP, które przeglądarka musi zrobić do serwera. Z kolei mniejsza liczba żądań może znacząco przyspieszyć ładowanie strony.
- Oceń, czy pliki JavaScript są pobierane poprawnie i wydajnie – Upewnij się, że pliki JavaScript nie są blokowane w pliku robots.txt – w przeciwnym razie Google nie będzie w stanie poprawnie renderować strony. Oprócz tego ważne jest, by skrypty JavaScript były ładowane w odpowiedniej kolejności. Zbyt wiele skryptów ładowanych przed treścią widoczną dla użytkownika może opóźnić jej wyświetlenie i negatywnie wpłynąć na użyteczność oraz wskaźnik odrzuceń.
Dodatkowo oceń wpływ skryptów stron trzecich, które mogą uruchamiać dodatkowe akcje na stronie wpływające na jej wydajność. Zazwyczaj są to zasoby analityczne i reklamowe.
- Zwróć uwagę na inne problemy związane z JS i SEO – W ramach audytu przyjrzyj się także dodatkowym kwestiom:
- Frameworki JS – Popularne frameworki JavaScript takie jak React, Vue i Angular są bardzo przydatne, ale mogą także sprawiać problemy SEO. Jest tak głównie z powodu dodatkowej pracy wymaganej od Google do pełnego renderowania każdej strony.
- Routing – Jeśli korzystasz z frameworków JavaScript, sprawdź, czy adresy URL nie zawierają wygenerowanych przez nie nieprawidłowych formatów zawierających dodatkowe znaki jak hasz (#). Google może nie być w stanie prawidłowo crawlować takich adresów URL.
- Przekierowania – Przekierowania realizowane za pomocą JavaScript zamiast metod serwerowych lub metatagów HTML nie są wskazane w kontekście SEO.
Jakie narzędzia będą przydatne w audycie JavaScript SEO?
Podczas realizacji audytu warto korzystać z różnych narzędzi:
- What Would JavaScript Do? – Pozwala szybko ocenić, jak strona działałaby, gdyby wyłączono wszelkie funkcje JavaScript.
- Rozszerzenie Chrome Web Developer – Pozwala łatwo wyłączyć JavaScript na testowanej stronie, dzięki czemu da się ocenić dostępność i funkcjonalność witryny bez JavaScriptu.
- Narzędzie do sprawdzania adresów URL w Google Search Console – Pokazuje, jak Googlebot renderuje strony z JavaScript, wskazując ewentualne problemy z indeksacją.
- Wappalyzer – Narzędzie do identyfikacji frameworków JavaScript i innych technologii używanych na stronie.
- Screaming Frog – Zaawansowane narzędzie do crawlingu stron, które pozwala przeanalizować wykonywanie kodu JavaScript i jego wpływ na SEO (np. porównanie kodu źródłowego strony przed i po renderowaniu JavaScriptu).
Jak stworzyć stronę internetową przyjazną wyszukiwarkom w oparciu o JS?
Czy Twoja strona korzysta lub będzie korzystać w dużym zakresie z JavaScript? Jeśli tak, to pamiętaj o poniższych kwestiach.
Zachowaj rozwagę
W pierwszej kolejności pamiętaj o tym, aby starać się nie nadużywać JavaScriptu. Im więcej opartych na nim skryptów, tym łatwiej o problemy z działaniem witryny, a sam proces optymalizacji będzie bardziej złożony. Dlatego zminimalizuj liczbę wykorzystywanych skryptów. Usuń zbędne biblioteki oraz funkcje, które mogą być zrealizowane w inny sposób.
Stosuj odpowiednie nagłówki HTTP
Nagłówki HTTP typu cache-control mogą być użyte do sterowania pamięcią podręczną przeglądarek i robotów wyszukiwarek, co z kolei wpływa na wydajność strony. Ustawienie odpowiednich wartości pozwoli efektywniej zarządzać treścią buforowaną, co przyspiesza czas ładowania strony przy kolejnych wizytach.
Optymalizuj rozmiar plików JavaScript
Używaj narzędzi do minifikacji i kompresji plików JavaScript, aby zmniejszyć ich rozmiar. Eliminacja nieużywanego kodu i korzystanie z technik takich jak tree shaking czy splitting kodu może znacząco poprawić czas ładowania strony.
Zastosuj renderowanie po stronie serwera (Server Side Rendering – SSR)
Renderowanie po stronie serwera generuje pełny kod HTML strony na serwerze w odpowiedzi na działania użytkownika sprowadzające się do nawigacji (np. klikanie linków wewnętrznych). Pozwala to zredukować liczbę zapytań na linii serwer-przeglądarka w celu pobrania danych i szablonów – renderer obsługuje je, zanim przeglądarka w ogóle otrzyma odpowiedź. Dzięki temu możliwe jest szybkie wyświetlanie strony, a praca robotów wyszukiwarek, które mogą mieć problem z renderowaniem JavaScriptu, staje się łatwiejsza.
Oprócz tego, jak wskazuje Google:
Renderowanie po stronie serwera z reguły zapewnia szybkie FCP (First Contentful Paint). Uruchamianie logiki strony i renderowanie na serwerze pozwala uniknąć wysyłania wielu skryptów JavaScript do klienta. Pomaga to zmniejszyć TBT (Total Blocking Time) strony, co może również prowadzić do niższego INP (Interaction to Next Paint), ponieważ główny wątek nie jest blokowany tak często podczas ładowania strony.
Gdy główny wątek jest rzadziej blokowany, interakcje użytkownika mają więcej okazji do szybszego uruchomienia. Ma to sens, ponieważ w przypadku renderowania po stronie serwera tak naprawdę wysyłany jest tylko tekst i linki do przeglądarki użytkownika. Takie podejście może działać dobrze w przypadku różnych urządzeń i warunków sieciowych, a także otwiera interesujące sposoby optymalizacji przeglądarki, jak strumieniowe analizowanie dokumentów.
Jak więc widać, Server Side Rendering pozwoli usprawnić wiele aspektów związanych z optymalizacją Core Web Vitals, która potrafi być problematyczna w kontekście JavaScript.
Podsumowanie i rekomendacje
Podsumowując, oto kluczowe informacje:
- JavaScript ma istotne znaczenie w projektowaniu stron internetowych. Odpowiada za tworzenie interaktywnych i dynamicznych elementów.
- JS pozwala wdrożyć liczne funkcje, które pozytywnie wpływają na doświadczenie użytkownika (a więc i SEO), jak dynamiczne ładowanie treści, personalizacja, automatyczne uzupełnianie formularzy i wiele więcej.
- Nieodpowiednio wdrożony JavaScript przyczynia się m.in. do problemów z szybkością ładowania, crawlingiem i renderowaniem.
- Audyt JavaScript na stronie pod kątem SEO obejmuje analizę, jak ów kod wpływa na działanie witryny oraz w jaki sposób można go zoptymalizować.
Wniosek
JavaScript odgrywa ważną rolę w funkcjonowaniu wielu stron, i jego użycie jest uzasadnione. Jednak należy go stosować rozsądnie, korzystając z różnych metod optymalizacji, takich jak renderowanie po stronie serwera. Nie zapominaj również o regularnym przeprowadzaniu audytu w celu sprawdzenia jakości JavaScript.
